ÖZ
Covid-19 salgın hastalığı, kamu ihale sözleşmesinin tarafı olan
yüklenicinin borcunun ifasını, geçici veya sürekli imkânsız hale getirmesi durumunda mücbir sebebin varlığından bahsedilir. Bununla
birlikte, covid-19 salgın hastalığı ve salgın sebebiyle devlet tarafından
alınan tedbirler kimi durumlarda, yüklenicinin kamu ihale sözleşmesinden doğan borcunun ifasını imkânsız hale getirmese de güçleştirebilir. Yüklenicinin edim borcunun ifası güçleştiğinde salgın hastalık
beklenmeyen bir hal olarak kabul edilebilir. Mücbir sebep durumu
4735 sayılı Kanun’da özel olarak düzenlemiş iken, beklenmeyen hal
(aşırı ifa güçlüğü) durumu özel olarak düzenlenmemiştir. Bu sebeple
yüklenicinin salgın sebebiyle, ifa güçlüğüne düştüğü durumların da
TBK hükümleri bağlamında değerlendirilmesi gerekir.
Covid-19 salgın hastalığının mücbir sebep veya beklenmeyen
hal olarak kabul edilmesi halinde, doğan hukuki sonuçlar büyük ölçüde benzerlik göstermekle birlikte, aşırı ifa güçlüğü durumunda, sözleşme bedeli gibi sözleşmenin diğer unsurlarında da güncelleme
imkânı bulunması dikkate alındığında, sözleşme hukukunun ruhuna
uygun daha esnek bir yöntem olduğu kabul edilebilir. Söz konusu
esneklik sayesinde salgın hastalık sebebiyle kamu ihale sözleşmesinde
bozulan edim dengesi yeniden tesis edilerek, kamu ihale sözleşmeleri ayakta tutularak, beklenen bireysel ve kamusal menfaatlerin gerçekleşmesi sağlanmış olacaktır.
Anahtar Kelimeler: Covid-19, mücbir sebep, beklenmeyen hal,
kamu ihale sözleşmesi, imkânsızlık, uyarlama.

İbrahim Ethem SEZER